Appelpitsjes

 
In Fries sit yn in park op in bankje te iten.
Een Fries zit in een park op een bankje te eten.

Giet der in Hollanner nêst him sitten.
Komt er een Hollander naast hem zitten.

Freget de Hollanner: 'Sis, wat ytsto dêr'?
Vraagt de Hollander: 'Zeg, wat eet jij daar'?

'Hiele bysûndere appelpitsjes', seit de Fries.
'Heel bijzondere appelpitjes', zegt de Fries.
 
'Wêrom yt immen no appelpitsjes'?
'Waarom eet iemand nou appelpitjes'?
 
'No', seit de Fries, 'omdatst dêr tûk fan wurdst'.
'Nou', zegt de Fries, 'omdat je daar slim van wordt'.

'Wol? en ferkeapest der net in stikmannich'? freget dy Hollanner dan wer. 
'Wel? en verkoop je er niet een paar'? vraagt die Hollander dan weer.
 
'Jawol', seit de Fries, 'foar twa euro de pit'.
'Jawel', zegt de Fries, 'voor twee euro per pit'.
 
'No, jou my der dan mar fjouwer', seit de Hollanner en jout acht euro oan de Fries 

en yt syn fjouwer appelpitsjes op.
'Wel, geef mij er dan maar vier',  zegt de Hollander en geeft acht euro aan de Fries en 

eet zijn fjouwer appelpitjes op.

Efkes letter seit dy Hollanner: 'Fergeemje, eins hie ik foar dy acht euro in hiele kiste 

appels keapje kind en dan hie ik dy appelpitsjes der fergees by'.
Even later zegt die Hollander: 'Verdorie, eigenlijk had ik voor die acht euro een hele kist appels 

kunnen kopen en dan had ik de appelpitjes er gratis bij'.

'Sjochst wol', seit de Fries, 'it begjint al te wurkjen'. 
'Zie je wel', zegt de Fries, 'het begint al te werken'.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Met dank aan Jan Coessens, hertaling Henk Veenstra en Wopkje/ Fan Fryslân Fansels

ALLE GRAPKES 2010
ALLE GRAPKES 2009

Alle grapkes (taalhulp)2008
Alle artikelen uit ONLINERS. ARCHIEF 

foto Erica Schaafsma

WAAR-SCHUWING: In Fryslân kan vanaf vandaag het niet opruimen van een hondedrol, het in-het-wild-plassen, het weggooien van een flesje of een prop papier in de openbare ruimte worden beboet. Een "opsporings-en handhavingskundige" gemeentelijke ambtenaar mag dan een "bestuurlijke strafbeschikking" uitschrijven ter bespekking van de gemeentelijke kas. De ining gaat via het Centraal Justitioneel Incasso Bureau, dat voor zichzelf zo'n derde deel van het boetebedrag incasseert. Tja, de gemeenten moeten toch wat verzinnen, nu het rijk minder van ons belastinggeld doorsluist voor fatsoenlijke gemeentelijke voorzieningen.

Gebed

Lit my noait Jo grûn ferlitte.
Lit my yn Jo lijte stean.
Jou dat al myn ierdske bliidskip en eangst
troch Jo hân de wrâld yn gean

Ûnderweis kin ’k elke ôfslach
mar ‘k bin wurch fan it gerin.
Elke dei ha Jo de wei wer oanjûn.
Jo jouwe myn libben sin.

Dagen binne as gedachten,
as de keamers fan in flat.
Elke ierdske dream fan rykdom en rom
krij’ gjin plak mear yn myn hert.

Wat ik sykje is genede,
elk momint fan elke dei.
’t Rjochte paad nei Jo stille wetter,
wize Jo Hear, my dy wei.

-----------------------------------------------------------------------------------------

Gedicht van Koos du Plessis, vertaald uit het Zuid-Afrikaans. Wie schrijft er de muziek bij?

MAURICE DE HOND: de PVV bij ons aan de kop met 31 en het CDA aan de staart met 15.

Bestuurlijke choas in Belgïe en in Nederland?

Zodoende vanaf vandaag in grote verwildering op ONLINERS-FRIESLAND, vanuit de borg Verwildersum: een serietje pré-onderliners oftewel VANonderOP-LINERS.

Ombouw tot een onderliner, vanonderopdonder, Toucheetje, foeter ofwel een E-mail-meestuurbare mailhit volgt bij nadere rijping en gebleken geschiktheid. Ze zijn daarna plukbaar vanaf het Vkblog ONderLINERS-NEDERLAND.

01-Is de Geert nou uit de fles?

02-Is WILDERS wel vertrouwd om los rond te lopen?

03-Waar is hier het GW-kantoor?

04-Kan Wilders niet ietwat milders?

05-Het is té Wilders...Nee, de Veerman mag ons niet overvaren.

06-Toen werd zeurpiet Henk nog Bleker dan Geert.

07-Wie wil Wilders nu wel en wie wil Wilders nu niet?

08-PVV: één lid, en wel een hele grote.

09-Wie de kleine niet eert, krijgt de grote Geert.

10-Wilders'-bridge: fit na fit na fit.

12-CDA&VVD: twee geloven op één coalitiekussen, daar slaapt ene Wilders tussen.

13-Waar één Wilders is, is geen weg.

14-Die op een gedoogsteen staan, zullen wel gauw de Hoflaan uit gaan.

15-Wie buigt voor een Geert is het regeren niet weert.

16-CDA, VVD met PVV: een triootje en een moetje?

17-Is dat kabinet nóg steeds niet afgetimmerd? Wát een enorme zeurpieten.

18-Niet geluisterd naar de kiezers? Dan hoort je partij bij de verliezers.

19-Wel mét Geert.......al moet de onderste gedoogsteen boven komen.

20-Wie wind-eieren verkoopt zal Wilders oogsten.

21-Een kabinet met een gedoogsteuntje? Dat is een wankel geval.

22-De Hond: Als je over mijn kop komt (PVV 31 zetels)

          dan kom je ook over mijn staart (CDA 15 zetels).

23-Een Lubbers huren....dat kan maanden duren.

24-Time out: bezint eer gij opnieuw begint.

25- ? (kreativo: je bent aan zet, niet via een reactie maar via direct mail).

De volgende series PVV-prémailhits verschijnen in dit Vkblog ONLINERS op zaterdag 18 september en op zaterdag 27 september onder de link:  De grote verWildering, naar het boek van A. den Doolaard.
 

Wrâldreis nei Spanje

 
Er staat een knap blondje aan de balie van het vakantie-hotel.
Der stiet in kreas famke, mei ljocht hier, by de baalje fan it fakânsjehotel.

De receptionist vraagt belangstellend: “Alles naar de zin, mevrouw”.
De resepsjoniste freget mei belangstelling: “Alles nei’t sin, mefrou?”

Zij: “Ja, het is hier geweldig. De zee, het strand, het eten, de dancings.

Maar waar ben ik hier eigenlijk? Het is juffrouw, trouwens”.
Sy: “Ja, it is hjir geweldich. De see, it strân, it iten de densings.

Mar wêr bin ik eigentlik? It is trouwens juffrou.”

Hij: “ Je bent, mag ik je zeggen?, op Isla Margarita en dat ligt boven Venezuela”.
Hy: “Do, mei ik do sizze?, op Isla Margarita en dat leit boppe Venezuela.”

Zij tegen haar vriendin: “Hé, Froukje. We zijn boven Venezuela.

Waar ligt dat eigenlijk in Spanje?”
Sy tsjin har freondin: “Hee, Froukje. Wy binne boppe Venezuela.

Wêr leit dat eigentlik yn Spanje?”

De receptionist: “Ik denk dat je helemaal verkeerd bent. Isla Margerita en Venezuela,

dat is geen Spanje, hoor. Dat is aan de andere kant van de wereldbol.”
De resepsjoniste: “Ik tink datsto it hielendal ferkeard  hast. Isla Margarita en Venezuela, dat is gjin Spanje, hear. Dat leit oan de oare kant fan de wrâldbol.”

Froukje: “Ik dacht al… vorig jaar naar Spanje duurde de vlucht maar dik twee uur

en dit jaar maar liefst acht uren”.

Froukje: “Ik tocht al.... ferline jier nei Spanje duorre de flecht

mar dik twa oeren en dit jier mar leafst acht oeren.”

---------------------------------------------------------------------------------------------------

Met dank aan Gerard Griesel, hertaling Henk Veenstra en Baukje Miedema.

ALLE GRAPKES 2009

Alle grapkes (taalhulp)2008

 Alle artikelen uit ONLINERS. ARCHIEF

Fan van Fryslân: Fryslân boppe.

Anno 810.

Toen Karel de Grote vernam welke verwoestingen de Noormannen in Friesland van Vlie tot Eems en verder aanrichtten. Hij ontbood zijn soldaten uit alle windstreken van zijn rijk naar de samenvloeiing van de Wezer en de Aller om daar Godfrid af te wachten en om naar Denemarken te trekken.

Maar in Friesland en verre omgeving heerstte nog de veepest van 809, waardoor er vrijwel geen enkele os als trekdier voor het leger overbleef en er geen vlees voor de soldaten beschikbaar was. Van de tocht naar Denemarken kwam niets terecht.  Toen Godfrid werd vermoord en opgevolgd door Hemming, sloot de nieuwe heerser  al gauw een verbond met Karel.  Door de slechte toestand van de wegen in het najaar, werd de bekrachtiging van het verbond uitgesteld tot het voorjaar van 811. De Deense en Frankische gezanten, van beide kanten een twaalftal, kwamen daarvoor aan de grensrivier de Eider samen.

En zo werd Friesland bevrijd van het juk van de Noormannen. Ongelukkigerwijs overleed Hemming in 813. Er ontstond in Denemarken een grote wanorde en strijd om de opvolging  tussen Sigefrid (een kleinzoon van Godfrid) en Anulo (een kleinzoon van Harald). In een harde strijd, waarin beide opperhoofden en elfduizend Noormannen sneuvelden, won de partij van Anulo waarbij de broers van Anulo, Harald en Raginfrid, tot Koning werden verheven. Kort daarop werden deze regerende broers vanuit Zweden aangevallen door de zonen van Godfrid, waarbij Harald en Sigifrid moesten vluchten. In Oostsaxen, het land van de Aboriten kregen ze hulp en ze heroverden hun land grotendeels.

Voor de Friezen had zulks tot gevolg, dat de zonen van Godfrid, verbitterd door de hulp van Karel aan hun tegenstanders en overtuigd van hun rechten op Friesland, nogmaals landden in Friesland voor roof en brandstichting. Vele Friezen werden als gevangenen meegevoerd.

Een bewerkt brokje uit: Algemeene Geschiedenis van Friesland  (Steensma, 1845)

                              De OUDE FRIEZEN, archief

Meteen kopen !


De soan fan in oaljesjeik sil studearje yn Londen.
De zoon van een oliesjeik gaat studeren in Londen.

Hy wurdt elke moarn troch syn sjauffeur yn in Rolls Royce by de universiteit ôfset. 
Hij wordt elke ochtend door zijn chauffeur in een Rolls Royce bij de universiteit afgezet.

Nei in wike of twa telefonearret er mei syn heit en dy freget him hoe't it giet. 
Na een week of twee telefoneert hij met z'n vader en die vraagt hem hoe het gaat.

 'It giet goed heit', seit de studint, 'mar ik bin bysûnder, want de oare studinten 

en ek de dosinten komme hjir allegearre mei de trein oan.  

Ik bin de iennichste, dy't troch in sjauffeur yn in Rolls brocht wurdt. 

'Het gaat goed vader', zegt de student, 'maar ik ben bijzonder, want de andere studenten 

en ook de docenten komen hier allemaal per trein aan. 

Ik ben de enige, die door een chauffeur in een Rolls gebracht wordt'.

 
'Mar jonge! Dat mei foar dy gjin probleem wêze', antwurdet de heit: 

'wêrom keapesto dan net ek in trein?' 

'Maar jongen! Dat mag voor jou geen probleem zijn', antwoordt zijn vader:

 'waarom koop jij dan niet ook een trein?' 

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 

Met dank aan Gerard Griesel, hertaling Henk Veenstra en Wopkje/ Fan Fryslân Fansels

ALLE GRAPKES 2010
ALLE GRAPKES 2009

Alle grapkes (taalhulp)2008
Alle artikelen uit ONLINERS. ARCHIEF 

Bij een bakker in Lemmer zag ik deze variant op het oeroude Friese leesplankje (lêsrak). In volgorde van linksboven naar rechtsonder:

baarch - bôle - tsiis - ljip - swurd - mem -

beuker - skûtsje - hynder - famke - reed - boarre -

heit - ûleboerd - klots - keatse - pompeblêdde.

Vertaling:

varken-brood-kaas-kievit-zwaard-mama

kleuter-skûtsje-paard-meisje-schaats-kater

vader-uilenbord-muts-kaatsen-waterlelieblad

Van alle vierpoters (of vierbeners) in de wei is een groot deel melkvee. Ongeveer een miljoen koeien zetten gras om in melk, stront en broeikasgas. En het grootste deel van die loeiers is de dubbelkoe van het zwartbonte, Fries-Hollandse ras. Aan die zwartbonte, scherp afgetekende koe zit een vlekje zo te zien. Want er zijn rassen, die meer melk geven of meer vlees: het één of het ander. De Fries-Hollandse dubbelkoe heeft echter het voordeel van beide en is daarom zo geliefd.

Er wordt bij k.i.-stations uiteraard nog wel geprobeerd om nakomelingen te fokken met een nóg grotere melkgift en nóg meer vlees op billen en botten. En met een langer levenspad, minder mestgift en minder broeikasgasuitstoot. Zoals bij het k.i.-station "De Reade Noas", Gershoeke, Gytsjerk, Fryslân.

Anno 810.  De Deense Koning Godfrid ( Gotricus) trok in dit jaar met een nóg grotere legermacht in tweehonderd schepen naar Friesland om te plunderen en te vernielen, maar vooral om via Friesland het gebied van Karel de Grote te gaan veroveren. (De vroegste vermelding van Deense plundertochten naar Nederland dateert uit ± 530. In het "Beowulf epos" wordt verhaald hoe Deense schepen onder aanvoering van koning Hygelac op rooftocht trekken naar Frisia. Een leger van Friezen, Hattuariërs (Hetwaren), en Franken weet de Denen te verslaan)

Koning Godfrid was verbitterd tegen de Friezen omdat hij, als kleinzoon van Radbodus II, recht meende te hebben op de heerschappij over Friesland.  Al meteen namen de Denen de Friese eilanden in, roofden, vernielden en moordden op gruwelijke wijze. Daarna vielen ze, op drie plaatsen tegelijk, het Friese vasteland binnen. Na drie veldslagen, waarbij de Friese aanvoer-der Herik door Godfrid eigenhandig werd doorstoken, kwam Friesland onder het juk van de Noormannen. De Denen verwoestten geheel Friesland: ze staken kerken, kloosters, steden en dorpen in brand; ze vermoordden op gruwelijke wijze een zeer groot aantal inwoners.

Speciaal waren de Denen gebeten op de Christenen. Direct al moesten de Friezen een schatting van twee honderd pond zilver opbrengen, want het was de Noormannen er ook om te doen om de Friese welvaart een gevoelige slag toe te brengen. Godfrid gebood de Friezen ook om deuren in de noordkant van hun woningen aan te brengen en wel zó laag, dat zij moesten bukken om daarmee hun onderwerping aan de Noormannen te tonen. Mogelijk behoort tot het rijk der fabelen, dat Godfrid de Friezen verbood om gouden en zilveren sieraden te dragen. En dat hij de Friezen verplichtte om een halsband te dragen van hout, gevlochten van wilgetenen.

Na in midden-Friesland  alles danig verwoest te hebben, trokken de Noormannen naar Groningen, welke nog steeds slecht versterkte plaats snel werd ingenomen en alweer het toneel werd van moord, brand, roof en verwoesting. De Martinikerk werd in brand gestoken en vele Christenen vermoord. En zo werden de Noormannen de schrik van geheel Friesland van de Eems tot het Vlie en veel verder. Godfrid beroemde zich er alvast op dat Friesland en Saxen zijn wingewesten waren en dat hij Keizer Karel zelfs te Aken zou opzoeken en bevechten, zodat ook Germanïe door hem zou worden onderworpen. Ook de Wilzen hadden weer de kant van Godfrid gekozen en zij verwoestten in het Oosten vele plaatsen en sterkten.

 Na de stormvloed van 838 beleende Lotharius I de Deense broers Rorik en Harald met Frisia - het huidige Friesland en Holland - in een poging de aanvallen van de Vikingen op Holland te weren. In 885 wordt de Deense Godfrid de Noorman vermoord door Gerolf, gouwgraaf van Fresonum, een van zijn eigen "huskarls"  (huiskerels, lijfwachten).  Als beloning krijgt deze Gerolf van de Oostfrankische koning Arnulf op 4 augustus 889 een bos en een bouwakker tussen de monding van de Oude Rijn en Suithardeshaga (Bennebroek bij Haarlem) in vol eigendom.

De moord op Godfrid de Noorman markeert het begin van  Hollands onafhankelijkheid.  Koning Arnulf moet dik tevreden zijn geweest met de moord, want Gerolf, de stamvader van het eerste Hollandse Huis ontving ook gebieden en goederen buiten zijn graafschap, waaronder een aantal boerderijen en huizen in Tiel, Aalburg en Asch.

Een bewerkt brokje uit: Algemeene Geschiedenis van Friesland  (Steensma, 1845)

                              De OUDE FRIEZEN, archief

De beste bramen

zachtgeurend, verschuilen zich

onder blad en doorn.

Het is weer bramentijd. Ik pluk ook dit jaar weer een lading voor de wintervoorraad bramenjam. Een paar krasjes op m'n zomergebruinde armen heb ik er wel voor over.

Deze haiku/senryu is overdrachtelijk; heeft betrekking op bescheiden kwaliteiten van de mens, verborgen talenten die zichtbaar worden als je verder kijkt dan oppervlakkig.

Maar ook andere "verklaringen" zijn mogelijk. Zoals in de haikuliner:

"waren mijn borsten bramen waar mijn lief even verliefd van proefde"

Vandaag eens enkele korte gedichten ( haiku en senryu) uit het Groningse.

Een kortgedicht uit andere streken? Uit Drenthe, west-Friesland, Brabant, Zeeland, Limburg....? Stuur ze maar (met toestemming voor publicatie op dit Vkblog ONLINERS uit FRIESLAND) naar: onderliners@tiscali.nl